Zasady weryfikacji i metodologia

Pacyfikator powstał jako odpowiedź na nasilające się zjawisko dezinformacji, pseudonauki oraz instrumentalnych uproszczeń w debacie publicznej. Naszą misją jest drobiazgowa, oparta na dowodach weryfikacja twierdzeń wygłaszanych przez osoby kształtujące opinię społeczną — od polityków i komentatorów, po autorów poradników medycznych i influencerów.

Oceniamy wyłącznie wygłoszone tezy, ich logiczną spójność oraz zgodność z aktualnym stanem wiedzy. Nie tworzymy aktów oskarżenia ani sądów nad charakterem autorów. Każda analiza zostaje osadzona w kontekście źródłowym i udokumentowana odsyłaczami do oficjalnych materiałów dowodowych.

Struktura wskaźnika nierzetelności

Każda analizowana wypowiedź podlega ocenie w skali od 0 do 100 punktów na podstawie trzech dopełniających się kryteriów:

Wskaźnik = 0,50 × niezgodność z faktami + 0,25 × arbitralność tezy + 0,25 × szkodliwość społeczna

• Niezgodność z faktami (waga 50%) — stopień rozbieżności wypowiedzi z rzetelnymi danymi statystycznymi, ustaleniami nauk empirycznych bądź wiążącymi przepisami prawa.
• Arbitralność tezy (waga 25%) — stopień pewności siebie i bezwzględności retorycznej autora w relacji do przedstawionych dowodów (użycie kwantyfikatorów wielkich: „zawsze”, „nigdy”, „wiadomo”, ignorowanie wyjątków, uniemożliwianie dyskusji).
• Szkodliwość społeczna (waga 25%) — potencjalne negatywne konsekwencje wiary w podaną tezę: zaniechanie leczenia szpitalnego, obniżenie odporności populacyjnej, polaryzacja społeczna oparta na fałszywych przesłankach lub destabilizacja zaufania do instytucji państwa.

Hierarchia źródeł dowodowych

Weryfikacja opiera się na najwyższych dostępnych standardach dowodowych. W zależności od dziedziny odwołujemy się do:

• Medycyna i nauki o zdrowiu: wytyczne międzynarodowych i krajowych towarzystw naukowych (m.in. WHO, EMA, NICE, NCCN, NIZP PZH – PIB) oraz recenzowane metaanalizy publikowane w wiodących czasopismach medycznych.
• Nauki o Ziemi i klimat: raporty Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC), ciągłe pomiary stacji instrumentalnych (NOAA GML) oraz bazy obserwacji satelitarnych NASA.
• Prawo i procedury państwowe: Dziennik Ustaw RP, Internetowy System Aktów Prawnych (ISAP), oficjalne dzienniki urzędowe państw obcych (np. hiszpański Boletín Oficial del Estado) oraz autoryzowane stenogramy parlamentarne.

Zasada rzetelnego kontekstu (fair reading)

Integralnym elementem każdej publikacji jest próba zrekonstruowania najbardziej racjonalnej intencji autora. Sprawdzamy, czy za niefortunnym bądź przesadzonym sformułowaniem nie kryje się uzasadniona troska, realny problem gospodarczy lub techniczny dylemat. Dopiero po konfrontacji z najsilniejszą możliwą wersją argumentu redakcja formułuje konkluzję.

Zgłoszenia czytelników a autonomiczna selekcja

Udostępniony w serwisie moduł zgłoszeń pozwala czytelnikom na przesyłanie odnośników do podejrzanych treści. Link ląduje w skrzynce; analizę AI i szkic artykułu uruchamia redaktor. Żaden materiał nie trafia na stronę główną bez tej decyzji.